Η ερωμένη της

Ένα βιβλίο για τη γυναικεία χειραφέτηση και την ελευθερία της επιλογής.

Στο βιβλίο αυτό, εντός και εκτός από τις σελίδες του τέμνονται δύο ιστορίες. Μια ερωτική και μια μυστηρίου. Εξιστορεί τον έρωτα της συγγραφέως για τη φίλη της Λίζα, είναι γραμμένο στο πρώτο πρόσωπο και μοιάζει σαν να διαβάζουμε ένα ημερολόγιο. Ως εδώ τίποτα το πρωτότυπο ή το αξιοσημείωτο. Αν όμως αναλογιστούμε ότι Η ερωμένη της κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το μακρινό 1929 και τόσο το περιεχόμενο όσο και ο τρόπος γραφής ήταν επαναστατικός για την εποχή, το βιβλίο αυτό που αποτελεί θεμέλιο της λεσβιακής κουλτούρας στην Ελλάδα, παίρνει μια νέα, σχεδόν θρυλική διάσταση.

Είναι ίσως το δεύτερο βιβλίο στην παγκόσμια βιβλιογραφία μετά το Πηγάδι της μοναξιάς στις εκδόσεις Κουκκίδα της Ράντικλιφ Χολ που είναι γραμμένο από τη γυναικεία οπτική και αναφέρεται στον λεσβιακό έρωτα, αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Είναι ένα βιβλίο για τη γυναικεία χειραφέτηση και την ελευθερία της επιλογής και δεν εννοώ σεξουαλικής γιατί αυτή δεν είναι επιλογή, αλλά επιλογή του πώς θα ζήσεις τη ζωή σου και πόσο θα συμβιβαστείς (λέω ίσως είναι το δεύτερο, γιατί έγκυρες πηγές μου λένε ότι υπάρχει και πιο παλιό λεσβιακό μυθιστόρημα που εκδόθηκε στην Ελλάδα πριν από το 1929). Ο Γρηγόρης Ξενόπουλος το εκθείασε στην κριτική του στη «Νέα Εστία» και επίσης βρέθηκε στη βιβλιοθήκη του Καβάφη.

Η δεύτερη ιστορία όμως και για μένα πιο ενδιαφέρουσα είναι το ποια είναι η ταλαντούχα συγγραφέας με το όνομα Ντόρα Ρωζέττη που δημοσίευσε αυτό το βιβλίο; Η ερώτηση αυτή έχει απασχολήσει για δεκαετίες τους αναγνώστες και τις αναγνώστριες και τον λογοτεχνικό κόσμο, κριτικούς και δημοσιογράφους. Η απάντηση δόθηκε το 2006, όταν μια επίμονη ακτιβίστρια-ερευνήτρια, η Ελένη Μπακοπούλου, δημοσίευσε σε δύο συνεχόμενα τεύχη του περιοδικού «Οδός Πανός» την πραγματική ιστορία της Ρωζέττη, την οποία είχε εντοπίσει πριν από πολλά χρόνια. Το 1984 κατέγραψε την αυτοβιογραφική αφήγησή της και της είχε υποσχεθεί ότι δεν θα δημοσιεύσει τίποτα για αυτήν όσο ήταν εν ζωή.

Το ποια ήταν είναι το μυστήριο που λύνεται στο επίμετρο του βιβλίου και είναι πραγματική ανατροπή.