Q&A με τη Μάρτα Μπάρτολ
Η Σλοβένα Μάρτα Μπάρτολ είναι βραβευμένη δημιουργός silent books (σιωπηλών βιβλίων), δηλαδή βιβλίων χωρίς κείμενο που διηγούνται μια ιστορία με μοναδικό όχημα την εικονογράφηση, την οποία συμπληρώνουν οι –μικροί και μεγάλοι– αναγνώστες με τον δικό τους τρόπο, βάσει της φαντασίας και της συναισθηματικής τους αντίληψης. Με το νέο της βιβλίο, με τίτλο Μια συγγνώμη, που προστίθεται στη σειρά «Silent Βooks», η καταξιωμένη καλλιτέχνιδα μας χαρίζει ακόμα μία τρυφερή ιστορία, που μιλάει για το θάρρος της συγχώρεσης και τη δύναμη της ειλικρινούς συγγνώμης.
Διαβάστε παρακάτω όσα μοιράζεται μαζί μας για το βιβλίο της, τη δημιουργική της προσέγγιση και τις ιδέες που το ενέπνευσαν.
Μας άρεσε ιδιαίτερα ο χρωματικός συμβολισμός της ιστορίας σας. Τι σας οδήγησε στην επιλογή του μπλε χρώματος;
Το μπλε μού θυμίζει τον γαλάζιο ουρανό, απέραντο και διαρκώς μεταβαλλόμενο. Είναι επίσης το σπίτι των πουλιών και ο χώρος όπου κινούνται ελεύθερα. Φαντάζομαι πόσο ελεύθερα πρέπει να αισθάνονται. Στα αγγλικά το μπλε συνδέεται και με τη θλίψη. Μου θυμίζει, επίσης, τα λουλούδια «μη με λησμόνει», που συμβολίζουν την επιθυμία να κρατήσουμε κάποιον στη μνήμη μας.
Και οι τρεις αυτές έννοιες (η ελευθερία, η θλίψη και οι αναμνήσεις) αποτελούν μέρος της ιστορίας. Όταν συγχωρούμε κάποιον ή αφήνουμε κάτι πίσω μας, απελευθερωνόμαστε. Όταν κάποιος κάνει κάτι που μας πληγώνει, ακόμα κι αν αυτό συμβεί κατά λάθος ή χωρίς πρόθεση, μπορεί να είναι πολύ δύσκολο να το διαχειριστούμε. Είναι πιθανό να μας προκαλέσει στενοχώρια, ίσως και θυμό. Κι όταν χάνουμε κάποιον ή κάτι που αγαπάμε βαθιά, το κρατάμε για πάντα στην καρδιά μας. Όπως το αγόρι κρατάει στην καρδιά του το αγαπημένο του κατοικίδιο που πέταξε μακριά.
Πιστεύετε ότι τα παιδιά συγχωρούν πιο εύκολα απ’ ό,τι οι ενήλικες; Τι είναι αυτό που κάνει τη συγχώρεση πιο δύσκολη όσο μεγαλώνουμε;
Νομίζω ότι τα παιδιά δεν έχουν την ίδια πολυπλοκότητα με εμάς τους ενήλικες. Δεν πιστεύω ότι αισθάνονται λιγότερο έντονα ή βαθιά από εμάς. Ωστόσο εμείς τα διορθώνουμε και τους υποδεικνύουμε ότι πρέπει να ζητούν συγγνώμη ή να συγχωρούν. Κι έτσι, συχνά το κάνουν.
Εμείς οι ενήλικες είμαστε διαφορετικοί, πιο πεισματάρηδες ίσως. Δεν είμαστε πάντα καλά πρότυπα. Οι εμπειρίες της ζωής και ο τρόπος με τον οποίο ανταποκριθήκαμε σε αυτές μας έκαναν αυτό που είμαστε σήμερα. Ίσως μας είναι πιο δύσκολο να αλλάξουμε, να ακούσουμε τους άλλους και να διατηρήσουμε την υπομονή μας. Επίσης, κάποιοι θεωρούν ότι η συγχώρεση είναι ένδειξη αδυναμίας. Εγώ όμως πιστεύω ότι είναι μεγάλη δύναμη.
Καταλαβαίνω ότι είναι δύσκολο να συγχωρήσεις, ιδιαίτερα όταν συμβαίνει κάτι αδιανόητο. Χρειάζεται να αφήσουμε τον εαυτό μας ελεύθερο να βιώσει τα συναισθήματά του, χωρίς όμως να αφήνουμε αυτά τα συναισθήματα να μας οδηγήσουν σε πράξεις που θα βλάψουν κάποιον άλλο.
Και μερικές φορές δεν μπορούμε να συγχωρήσουμε. Σε αυτή την περίπτωση, πιστεύω ότι είναι σημαντικό να βρούμε έναν τρόπο ώστε να μη φορτώσουμε ούτε τον εαυτό μας ούτε τους άλλους με ακόμα περισσότερο θυμό και συναισθηματικό βάρος.
Ως δημιουργός silent books, ποια θεωρείτε ότι είναι η πιο συναρπαστική δυνατότητα που προσφέρουν αυτά τα βιβλία στους αναγνώστες;
Κατά κάποιον τρόπο, τα βιβλία χωρίς κείμενο μοιάζουν με τις ταινίες του βωβού κινηματογράφου. Έχουν τόσα να προσφέρουν! Καταλαβαίνω ότι ίσως στην αρχή χρειάζεται λίγο περισσότερος χρόνος, κάποια εξοικείωση. Μόλις όμως τα γνωρίσεις, τότε μπορείς να βυθιστείς στη μαγεία της φαντασίας, να κολυμπήσεις μέσα της και να την αφήσεις να σε παρασύρει. Το βρίσκω συναρπαστικό!
Μπορείς να διαβάσεις ολόκληρο το βιβλίο ή μία δύο σελίδες. Παρατηρώντας το ύφος της εικονογράφησης, τα χρώματα, τον τρόπο με τον οποίο αποδίδονται ορισμένες σκηνές, αν αφεθείς και αφήσεις την ιστορία να σου μιλήσει, μπορεί σταδιακά να μάθεις να την ακολουθείς πιο εύκολα. Αν στις εικόνες εμφανίζονται και άλλοι χαρακτήρες, όπως ζώα, παιδιά, άνθρωποι ή αντικείμενα, μπορείς να φανταστείς τη δική τους ιστορία: τι τους έχει συμβεί, πώς ζουν, ποια είναι η δική τους διαδρομή, ακόμα κι αν δεν αποτελούν τους κεντρικούς ήρωες.
Αν προσθέτατε λόγια στην ιστορία σας, ποιο θα ήταν το σημαντικότερο μήνυμα που θα θέλατε να μεταδώσετε;
Κάποτε μοιράστηκα κάτι σε μια συνέντευξή μου στη Σλοβενία που νομίζω πως θα ήταν πολύ όμορφο να συμπεριληφθεί σε ένα βιβλίο. Το μήνυμα είναι το εξής: Ο κόσμος είναι δικός σου. Είναι δικός σου για να τον εξερευνήσεις, να βρεις τη θέση σου μέσα σε αυτόν και να χαράξεις τη δική σου πορεία. Σου εύχομαι να αναγνωρίσεις πού σε καλεί η ζωή και να βρεις το θάρρος να ακολουθήσεις αυτό το κάλεσμα. Όταν μια αληθινή επιθυμία πηγάζει από την καρδιά, είναι γραφτό να εκπληρωθεί. Κι αν στον δρόμο σου συναντήσεις τους κατάλληλους ανθρώπους, το ταξίδι γίνεται πιο ενδιαφέρον, πιο χαρούμενο και πιο πλούσιο. Συνέχισε να ακολουθείς την καρδιά σου, ακόμα κι αν κάποιος σου πει πως δεν θα τα καταφέρεις. Όλα είναι δυνατά!
Περισσότερα βιβλία της Μάρτα Μπάρτολ μπορείτε να δείτε ΕΔΩ.
Η Σλοβένα Μάρτα Μπάρτολ είναι βραβευμένη δημιουργός silent books (σιωπηλών βιβλίων), δηλαδή βιβλίων χωρίς κείμενο που διηγούνται μια ιστορία με μοναδικό όχημα την εικονογράφηση, την οποία συμπληρώνουν οι –μικροί και μεγάλοι– αναγνώστες με τον δικό τους τρόπο, βάσει της φαντασίας και της συναισθηματικής τους αντίληψης. Με το νέο της βιβλίο, με τίτλο Μια συγγνώμη, που προστίθεται στη σειρά «Silent Βooks», η καταξιωμένη καλλιτέχνιδα μας χαρίζει ακόμα μία τρυφερή ιστορία, που μιλάει για το θάρρος της συγχώρεσης και τη δύναμη της ειλικρινούς συγγνώμης.
Διαβάστε παρακάτω όσα μοιράζεται μαζί μας για το βιβλίο της, τη δημιουργική της προσέγγιση και τις ιδέες που το ενέπνευσαν.
Μας άρεσε ιδιαίτερα ο χρωματικός συμβολισμός της ιστορίας σας. Τι σας οδήγησε στην επιλογή του μπλε χρώματος;
Το μπλε μού θυμίζει τον γαλάζιο ουρανό, απέραντο και διαρκώς μεταβαλλόμενο. Είναι επίσης το σπίτι των πουλιών και ο χώρος όπου κινούνται ελεύθερα. Φαντάζομαι πόσο ελεύθερα πρέπει να αισθάνονται. Στα αγγλικά το μπλε συνδέεται και με τη θλίψη. Μου θυμίζει, επίσης, τα λουλούδια «μη με λησμόνει», που συμβολίζουν την επιθυμία να κρατήσουμε κάποιον στη μνήμη μας.
Και οι τρεις αυτές έννοιες (η ελευθερία, η θλίψη και οι αναμνήσεις) αποτελούν μέρος της ιστορίας. Όταν συγχωρούμε κάποιον ή αφήνουμε κάτι πίσω μας, απελευθερωνόμαστε. Όταν κάποιος κάνει κάτι που μας πληγώνει, ακόμα κι αν αυτό συμβεί κατά λάθος ή χωρίς πρόθεση, μπορεί να είναι πολύ δύσκολο να το διαχειριστούμε. Είναι πιθανό να μας προκαλέσει στενοχώρια, ίσως και θυμό. Κι όταν χάνουμε κάποιον ή κάτι που αγαπάμε βαθιά, το κρατάμε για πάντα στην καρδιά μας. Όπως το αγόρι κρατάει στην καρδιά του το αγαπημένο του κατοικίδιο που πέταξε μακριά.
Πιστεύετε ότι τα παιδιά συγχωρούν πιο εύκολα απ’ ό,τι οι ενήλικες; Τι είναι αυτό που κάνει τη συγχώρεση πιο δύσκολη όσο μεγαλώνουμε;
Νομίζω ότι τα παιδιά δεν έχουν την ίδια πολυπλοκότητα με εμάς τους ενήλικες. Δεν πιστεύω ότι αισθάνονται λιγότερο έντονα ή βαθιά από εμάς. Ωστόσο εμείς τα διορθώνουμε και τους υποδεικνύουμε ότι πρέπει να ζητούν συγγνώμη ή να συγχωρούν. Κι έτσι, συχνά το κάνουν.
Εμείς οι ενήλικες είμαστε διαφορετικοί, πιο πεισματάρηδες ίσως. Δεν είμαστε πάντα καλά πρότυπα. Οι εμπειρίες της ζωής και ο τρόπος με τον οποίο ανταποκριθήκαμε σε αυτές μας έκαναν αυτό που είμαστε σήμερα. Ίσως μας είναι πιο δύσκολο να αλλάξουμε, να ακούσουμε τους άλλους και να διατηρήσουμε την υπομονή μας. Επίσης, κάποιοι θεωρούν ότι η συγχώρεση είναι ένδειξη αδυναμίας. Εγώ όμως πιστεύω ότι είναι μεγάλη δύναμη.
Καταλαβαίνω ότι είναι δύσκολο να συγχωρήσεις, ιδιαίτερα όταν συμβαίνει κάτι αδιανόητο. Χρειάζεται να αφήσουμε τον εαυτό μας ελεύθερο να βιώσει τα συναισθήματά του, χωρίς όμως να αφήνουμε αυτά τα συναισθήματα να μας οδηγήσουν σε πράξεις που θα βλάψουν κάποιον άλλο.
Και μερικές φορές δεν μπορούμε να συγχωρήσουμε. Σε αυτή την περίπτωση, πιστεύω ότι είναι σημαντικό να βρούμε έναν τρόπο ώστε να μη φορτώσουμε ούτε τον εαυτό μας ούτε τους άλλους με ακόμα περισσότερο θυμό και συναισθηματικό βάρος.
Ως δημιουργός silent books, ποια θεωρείτε ότι είναι η πιο συναρπαστική δυνατότητα που προσφέρουν αυτά τα βιβλία στους αναγνώστες;
Κατά κάποιον τρόπο, τα βιβλία χωρίς κείμενο μοιάζουν με τις ταινίες του βωβού κινηματογράφου. Έχουν τόσα να προσφέρουν! Καταλαβαίνω ότι ίσως στην αρχή χρειάζεται λίγο περισσότερος χρόνος, κάποια εξοικείωση. Μόλις όμως τα γνωρίσεις, τότε μπορείς να βυθιστείς στη μαγεία της φαντασίας, να κολυμπήσεις μέσα της και να την αφήσεις να σε παρασύρει. Το βρίσκω συναρπαστικό!
Μπορείς να διαβάσεις ολόκληρο το βιβλίο ή μία δύο σελίδες. Παρατηρώντας το ύφος της εικονογράφησης, τα χρώματα, τον τρόπο με τον οποίο αποδίδονται ορισμένες σκηνές, αν αφεθείς και αφήσεις την ιστορία να σου μιλήσει, μπορεί σταδιακά να μάθεις να την ακολουθείς πιο εύκολα. Αν στις εικόνες εμφανίζονται και άλλοι χαρακτήρες, όπως ζώα, παιδιά, άνθρωποι ή αντικείμενα, μπορείς να φανταστείς τη δική τους ιστορία: τι τους έχει συμβεί, πώς ζουν, ποια είναι η δική τους διαδρομή, ακόμα κι αν δεν αποτελούν τους κεντρικούς ήρωες.
Αν προσθέτατε λόγια στην ιστορία σας, ποιο θα ήταν το σημαντικότερο μήνυμα που θα θέλατε να μεταδώσετε;
Κάποτε μοιράστηκα κάτι σε μια συνέντευξή μου στη Σλοβενία που νομίζω πως θα ήταν πολύ όμορφο να συμπεριληφθεί σε ένα βιβλίο. Το μήνυμα είναι το εξής: Ο κόσμος είναι δικός σου. Είναι δικός σου για να τον εξερευνήσεις, να βρεις τη θέση σου μέσα σε αυτόν και να χαράξεις τη δική σου πορεία. Σου εύχομαι να αναγνωρίσεις πού σε καλεί η ζωή και να βρεις το θάρρος να ακολουθήσεις αυτό το κάλεσμα. Όταν μια αληθινή επιθυμία πηγάζει από την καρδιά, είναι γραφτό να εκπληρωθεί. Κι αν στον δρόμο σου συναντήσεις τους κατάλληλους ανθρώπους, το ταξίδι γίνεται πιο ενδιαφέρον, πιο χαρούμενο και πιο πλούσιο. Συνέχισε να ακολουθείς την καρδιά σου, ακόμα κι αν κάποιος σου πει πως δεν θα τα καταφέρεις. Όλα είναι δυνατά!
Περισσότερα βιβλία της Μάρτα Μπάρτολ μπορείτε να δείτε ΕΔΩ.
