Δωρεάν μεταφορικά για αγορές άνω των 20€
Δωρεάν μεταφορικά για αγορές άνω των 20€
Δωρεάν αντικαταβολή για αγορές άνω των 30€
Δωρεάν αντικαταβολή για αγορές άνω των 30€
Η αξιαγάπητη Μόλι
Η αξιαγάπητη Μόλι
Η αξιαγάπητη Μόλι

Η αξιαγάπητη Μόλι

Η μεταφράστρια Βούλα Αυγουστίνου μας συστήνει την απολαυστική ηρωίδα της Nita Prose, που πρωταγωνιστεί στις ιστορίες μυστηρίου «Η καμαριέρα» και «Ο μυστηριώδης επισκέπτης».

Πρέπει να ομολογήσω ότι η Μόλι, η ηρωίδα την οποία έπλασε η Καναδή συγγραφέας Nita Prose, αρχικά με ξένισε και δεν μου γέμισε το μάτι. Αφελής, υπερβολικά αδέξια, εκνευριστικά καθωσπρέπει, ψυχαναγκαστική με την καθαριότητα και την τάξη, συναισθηματικά ανώριμη. Πώς μπορεί ένας τέτοιος χαρακτήρας να πρωταγωνιστεί σ’ ένα βιβλίο μυστηρίου, feelgood κιόλας, και να γίνει πιστευτή σε ρόλο ερασιτέχνη –έστω– ντετέκτιβ; Ωστόσο, ως επαγγελματίας μεταφράστρια οφείλω να βάλω τα δυνατά μου για να δικαιώσω την επιλογή του εκδότη, αφενός να κυκλοφορήσει το βιβλίο στα ελληνικά και αφετέρου να μου αναθέσει τη δουλειά. Άνοιξα λοιπόν τα λεξικά και τα βοηθήματά μου και ξεκίνησα. Και τι χαρά, στην πορεία του βιβλίου η Μόλι με διέψευσε και με κέρδισε.

Η καμαριέρα Μόλι Γκρέι είναι πολύ ενδιαφέρουσα περίπτωση ηρωίδας. Καταρχάς, διαφάνηκε πολύ γρήγορα ότι τα χαρακτηριστικά που εσφαλμένα είχα θεωρήσει «κουσούρια» οφείλονταν σε μεγάλο βαθμό στο γεγονός ότι η Μόλι είναι μάλλον ένα νευροδιαφορετικό άτομο. Αν και η συγγραφέας επίτηδες απέφυγε να το προσδιορίσει ρητά, ωστόσο έχει δηλώσει σε συνεντεύξεις της ότι πριν γίνει ηγετικό στέλεχος μεγάλης εκδοτικής εταιρείας, δίδασκε σε παιδιά με ειδικές ανάγκες και μάλιστα έδωσε στον χαρακτήρα της Μόλι εκείνα τα θετικά χαρακτηριστικά που αναγνώρισε και θαύμασε στους μαθητές της: την αισιοδοξία, την καλοσύνη, τη δύναμη και την ανθεκτικότητά τους απέναντι στον αρνητισμό του περίγυρου που εύκολα αγνοεί, παρεξηγεί και κοροϊδεύει τους ανθρώπους με διαφορετικότητα. Για μένα, αυτή η πληροφορία φώτισε την προσωπικότητα της Μόλι, αλλά λειτούργησε επίσης σαν πολύτιμη υπενθύμιση ότι εύκολα πέφτουμε στην παγίδα να κρίνουμε και ίσως να κατακρίνουμε κάποιους συνανθρώπους μας, χωρίς να κάνουμε τον κόπο να τους καταλάβουμε. Θα ήταν ευχής έργον αν μέσα από την ιστορία της Μόλι βρούμε ακόμα μια αφορμή για να αναλογιστούμε αυτό το θέμα που μας αφορά όλους και όλες.
Γιατί τέτοιου είδους δυσκολίες αντιμετωπίζει και η Μόλι, την οποία πρωτοσυναντούμε σε μια πολύ άσχημη φάση της ζωής της, αμέσως μετά την απώλεια της πολυαγαπημένης της γιαγιάς και παντοτινού της στηρίγματος, μιας γλυκύτατης και θαρραλέας γυναίκας που μπόλιασε τη Μόλι με σθένος και σοφία, που της έμαθε όλα όσα ξέρει και πώς να ζει μια καλή ζωή, και κυρίως ότι Όλοι είμαστε ίδιοι με διαφορετικούς τρόπους. Ναι, η Μόλι είναι διαφορετική και κάνει μια ως επί το πλείστον «αόρατη» δουλειά που ίσως από κάποιους να θεωρείται ταπεινή, αλλά διεκδικεί με αξιοπρέπεια και αποφασιστικότητα ισότιμη μεταχείριση, ευκαιρίες και πραγματική δικαιοσύνη, μετατρέπει τις αδυναμίες της σε δύναμη, ωριμάζει και προχωρά ακάθεκτη στη ζωή της.

Αποδεικνύεται εντέλει μια απολαυστική αφηγήτρια με πρωτότυπη και καθαρή φωνή, ζωηρή φαντασία και περιέργεια, πνευματώδης, οξυδερκής και αστεία. Η ευθύτητα, η ιδιαίτερη αντίληψη, ο αντισυμβατικός τρόπος σκέψης και η μοναδική παρατηρητικότητά της είναι τα όπλα της όταν προσπαθεί να εξιχνιάσει τους φόνους που με ανησυχητική συχνότητα αναστατώνουν την καθημερινότητα του ξενοδοχείου Ρίτζενσι Γκραντ όπου δουλεύει ως αρχικαμαριέρα πλέον. Και παρότι δυσκολεύεται να «διαβάσει» τους ανθρώπους και τις κοινωνικές καταστάσεις, εντούτοις αντιλαμβάνεται απειροελάχιστες λεπτομέρειες που διαφεύγουν της προσοχής ακόμα και των πιο πολύπειρων ντετέκτιβ.|
Να σημειώσω εδώ (αποφεύγοντας τα spoiler) ότι σε τούτο το δεύτερο βιβλίο της σειράς, οι μικρές λεπτομέρειες κρύβουν στοιχεία κλειδιά της υπόθεσης. Εξού και ένα από τα κύρια ζητούμενα της μετάφρασης, σε συνεργασία με την εκλεκτή επιμελήτρια Κατερίνα Λελούδη, ήταν να αποδοθούν όσο το δυνατόν πιο πιστά χροιές, τόνοι και μυρωδιές, έτσι ώστε να εναπόκειται στους προσεκτικούς αναγνώστες να φτάσουν στη λύση του μυστηρίου μαζί με τη Μόλι. Άλλο ένα μέλημα ήταν να μεταφερθεί όσο το δυνατόν πιο φυσικά και πειστικά το ενίοτε δύσκαμπτο αλλά τόσο χαρακτηριστικό ύφος σκέψεων και λόγων της Μόλι. Ελπίζω το αποτέλεσμα να μας δικαίωσε.

Θα ήθελα τέλος να προσθέσω μια ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια: η ιστορία της καμαριέρας που κατηγορήθηκε άδικα για κλοπή, η οποία αποτελεί τον πρόλογο και διατρέχει από μια άποψη το βιβλίο, είναι αληθινή και συνέβη τον 17ο αιώνα. Αν ποτέ επισκεφτώ τη μικρή πόλη Lewes της Μεγάλης Βρετανίας, θα πάω σίγουρα να δω το κουταλάκι και το μουμιοποιημένο κουφάρι του αρουραίου που εκτίθενται στο κάστρο-μουσείο της περιοχής.

Βούλα Αυγουστίνου
 



Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό DIASTIXO, στις 27/5/2024.

Πρέπει να ομολογήσω ότι η Μόλι, η ηρωίδα την οποία έπλασε η Καναδή συγγραφέας Nita Prose, αρχικά με ξένισε και δεν μου γέμισε το μάτι. Αφελής, υπερβολικά αδέξια, εκνευριστικά καθωσπρέπει, ψυχαναγκαστική με την καθαριότητα και την τάξη, συναισθηματικά ανώριμη. Πώς μπορεί ένας τέτοιος χαρακτήρας να πρωταγωνιστεί σ’ ένα βιβλίο μυστηρίου, feelgood κιόλας, και να γίνει πιστευτή σε ρόλο ερασιτέχνη –έστω– ντετέκτιβ; Ωστόσο, ως επαγγελματίας μεταφράστρια οφείλω να βάλω τα δυνατά μου για να δικαιώσω την επιλογή του εκδότη, αφενός να κυκλοφορήσει το βιβλίο στα ελληνικά και αφετέρου να μου αναθέσει τη δουλειά. Άνοιξα λοιπόν τα λεξικά και τα βοηθήματά μου και ξεκίνησα. Και τι χαρά, στην πορεία του βιβλίου η Μόλι με διέψευσε και με κέρδισε.

Η καμαριέρα Μόλι Γκρέι είναι πολύ ενδιαφέρουσα περίπτωση ηρωίδας. Καταρχάς, διαφάνηκε πολύ γρήγορα ότι τα χαρακτηριστικά που εσφαλμένα είχα θεωρήσει «κουσούρια» οφείλονταν σε μεγάλο βαθμό στο γεγονός ότι η Μόλι είναι μάλλον ένα νευροδιαφορετικό άτομο. Αν και η συγγραφέας επίτηδες απέφυγε να το προσδιορίσει ρητά, ωστόσο έχει δηλώσει σε συνεντεύξεις της ότι πριν γίνει ηγετικό στέλεχος μεγάλης εκδοτικής εταιρείας, δίδασκε σε παιδιά με ειδικές ανάγκες και μάλιστα έδωσε στον χαρακτήρα της Μόλι εκείνα τα θετικά χαρακτηριστικά που αναγνώρισε και θαύμασε στους μαθητές της: την αισιοδοξία, την καλοσύνη, τη δύναμη και την ανθεκτικότητά τους απέναντι στον αρνητισμό του περίγυρου που εύκολα αγνοεί, παρεξηγεί και κοροϊδεύει τους ανθρώπους με διαφορετικότητα. Για μένα, αυτή η πληροφορία φώτισε την προσωπικότητα της Μόλι, αλλά λειτούργησε επίσης σαν πολύτιμη υπενθύμιση ότι εύκολα πέφτουμε στην παγίδα να κρίνουμε και ίσως να κατακρίνουμε κάποιους συνανθρώπους μας, χωρίς να κάνουμε τον κόπο να τους καταλάβουμε. Θα ήταν ευχής έργον αν μέσα από την ιστορία της Μόλι βρούμε ακόμα μια αφορμή για να αναλογιστούμε αυτό το θέμα που μας αφορά όλους και όλες.
Γιατί τέτοιου είδους δυσκολίες αντιμετωπίζει και η Μόλι, την οποία πρωτοσυναντούμε σε μια πολύ άσχημη φάση της ζωής της, αμέσως μετά την απώλεια της πολυαγαπημένης της γιαγιάς και παντοτινού της στηρίγματος, μιας γλυκύτατης και θαρραλέας γυναίκας που μπόλιασε τη Μόλι με σθένος και σοφία, που της έμαθε όλα όσα ξέρει και πώς να ζει μια καλή ζωή, και κυρίως ότι Όλοι είμαστε ίδιοι με διαφορετικούς τρόπους. Ναι, η Μόλι είναι διαφορετική και κάνει μια ως επί το πλείστον «αόρατη» δουλειά που ίσως από κάποιους να θεωρείται ταπεινή, αλλά διεκδικεί με αξιοπρέπεια και αποφασιστικότητα ισότιμη μεταχείριση, ευκαιρίες και πραγματική δικαιοσύνη, μετατρέπει τις αδυναμίες της σε δύναμη, ωριμάζει και προχωρά ακάθεκτη στη ζωή της.

Αποδεικνύεται εντέλει μια απολαυστική αφηγήτρια με πρωτότυπη και καθαρή φωνή, ζωηρή φαντασία και περιέργεια, πνευματώδης, οξυδερκής και αστεία. Η ευθύτητα, η ιδιαίτερη αντίληψη, ο αντισυμβατικός τρόπος σκέψης και η μοναδική παρατηρητικότητά της είναι τα όπλα της όταν προσπαθεί να εξιχνιάσει τους φόνους που με ανησυχητική συχνότητα αναστατώνουν την καθημερινότητα του ξενοδοχείου Ρίτζενσι Γκραντ όπου δουλεύει ως αρχικαμαριέρα πλέον. Και παρότι δυσκολεύεται να «διαβάσει» τους ανθρώπους και τις κοινωνικές καταστάσεις, εντούτοις αντιλαμβάνεται απειροελάχιστες λεπτομέρειες που διαφεύγουν της προσοχής ακόμα και των πιο πολύπειρων ντετέκτιβ.|
Να σημειώσω εδώ (αποφεύγοντας τα spoiler) ότι σε τούτο το δεύτερο βιβλίο της σειράς, οι μικρές λεπτομέρειες κρύβουν στοιχεία κλειδιά της υπόθεσης. Εξού και ένα από τα κύρια ζητούμενα της μετάφρασης, σε συνεργασία με την εκλεκτή επιμελήτρια Κατερίνα Λελούδη, ήταν να αποδοθούν όσο το δυνατόν πιο πιστά χροιές, τόνοι και μυρωδιές, έτσι ώστε να εναπόκειται στους προσεκτικούς αναγνώστες να φτάσουν στη λύση του μυστηρίου μαζί με τη Μόλι. Άλλο ένα μέλημα ήταν να μεταφερθεί όσο το δυνατόν πιο φυσικά και πειστικά το ενίοτε δύσκαμπτο αλλά τόσο χαρακτηριστικό ύφος σκέψεων και λόγων της Μόλι. Ελπίζω το αποτέλεσμα να μας δικαίωσε.

Θα ήθελα τέλος να προσθέσω μια ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια: η ιστορία της καμαριέρας που κατηγορήθηκε άδικα για κλοπή, η οποία αποτελεί τον πρόλογο και διατρέχει από μια άποψη το βιβλίο, είναι αληθινή και συνέβη τον 17ο αιώνα. Αν ποτέ επισκεφτώ τη μικρή πόλη Lewes της Μεγάλης Βρετανίας, θα πάω σίγουρα να δω το κουταλάκι και το μουμιοποιημένο κουφάρι του αρουραίου που εκτίθενται στο κάστρο-μουσείο της περιοχής.

Βούλα Αυγουστίνου
 



Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό DIASTIXO, στις 27/5/2024.