Δωρεάν μεταφορικά για αγορές άνω των 20€
Δωρεάν μεταφορικά για αγορές άνω των 20€
Δωρεάν αντικαταβολή για αγορές άνω των 30€
Δωρεάν αντικαταβολή για αγορές άνω των 30€
Γνωριμία με τον Ελβετό Joachim B. Schmidt
Γνωριμία με τον Ελβετό Joachim B. Schmidt
Γνωριμία με τον Ελβετό Joachim B. Schmidt

Γνωριμία με τον Ελβετό Joachim B. Schmidt

Mόνιμος κάτοικος Ισλανδίας εδώ και μια δεκαπενταετία, όπου εργάζεται ως συγγραφέας, δημοσιογράφος και ξεναγός, o Schmidt με το συγκινητικό «Kάλμαν» κάνει τη διαφορά.

Με ανθρωπιά και χιούμορ ο Ελβετός Joachim B. Schmidt αφηγείται το χρονικό μιας μυστηριώδους εξαφάνισης και μαζί μ’ αυτό την ιστορία ενός ολόκληρου τόπου, ενός τρόπου ζωής που χάνεται.
Το Κάλμαν είναι ένα μυθιστόρημα γραμμένο με απλότητα και δύναμη, χωρίς καμία επιτήδευση, κλείνει το μάτι στα βιβλία της αστυνομικής σκανδιναβικής λογοτεχνίας, που είναι γεμάτα δράση και αίμα, ακολουθώντας όμως την ακριβώς αντίθετη συνταγή: ο κεντρικός ήρωας δεν είναι ο πιο έξυπνος (έχει νοητική υστέρηση), δεν είναι ο πιο δυνατός (ντύνεται σερίφης, δεν είναι), έχει μεγάλες δυσκολίες επικοινωνίας (κι όμως γίνεται το επίκεντρο!), το μυαλό του είναι ικανό να συλλάβει μόνο το μαύρο και το άσπρο (όμως η ψυχή του αντιλαμβάνεται όλες τις αποχρώσεις).
Ένα ξεχωριστό, συγκινητικό βιβλίο με έναν εντελώς ιδιαίτερο ήρωα, που θα κατακτήσει τις καρδιές μας. Μια διασταύρωση του Φόρεστ Γκαμπ και των ταινιών των αδελφών Κοέν.

Ας γνωρίσουμε λίγο καλύτερα τον συγγραφέα του Κάλμαν μέσα από μια συνέντευξη που έδωσε στον ιστότοπο harrogateinternationalfestivals.com.

Προτιμάμε να ξεκινάμε τις συνεντεύξεις μας ζητώντας από τους συγγραφείς να συστηθούν. Μπορείτε να πείτε στους αναγνώστες μας κάποια πράγματα για εσάς;
Είμαι γιος αγρότη, γεννήθηκα στην Ελβετία, μένω στην Ισλανδία και, καθώς δούλευα εκεί σε μια φάρμα, συνειδητοποίησα πως υπήρχε μέσα μου ένα βιβλίο που έπρεπε να γραφτεί. Κι έπειτα άλλο ένα κι άλλο ένα… μέχρι που, τελικά, εμφανίστηκε ο Κάλμαν.
Από τότε που μετανάστευσα στην Ισλανδία έχουν περάσει 15 χρόνια. Τώρα είμαι παντρεμένος με δυο παιδιά, αλλά χάρη στον Κάλμαν έπαψα να δουλεύω σε φάρμες, σε εστιατόρια, σε ξενώνες για νέους και ως ξεναγός, η οποία ήταν και η τελευταία μου «κανονική» δουλειά. Ποτέ δεν θα ξεχάσω τις μέρες που κυνηγούσαμε το Βόρειο Σέλας με λεωφορεία γεμάτα Βρετανούς τουρίστες. Μα αυτό ήταν πριν από την πανδημία. Από τον Covid-19 και μετά έχω αφιερώσει όλη μου την προσοχή στην ανατροφή των παιδιών μου και παράλληλα στη συγγραφή.

Πότε αρχίσατε να γράφετε ιστορίες μυθοπλασίας; Τι σας έκανε να ξεκινήσετε τη μακρόχρονη, συχνά κοπιαστική διαδικασία της συγγραφής ενός βιβλίου;
Το 2003 πέρασα τον χειμώνα σε μια απομακρυσμένη φάρμα στην Ισλανδία. Αυτό έγινε προτού το YouTube και το Netflix μού κλέψουν όλο μου τον χρόνο. Κάθισα ένα βράδυ και άρχισα να γράφω ένα βιβλίο. Μου έλειπε πολύ η Ελβετία, βλέπετε, κι εκείνο το (αδημοσίευτο μέχρι τώρα) βιβλίο είναι γεμάτο νοσταλγία. Βρήκα έναν τρόπο να μιλήσω για τα βιώματά μου και είχα ανάγκη να εκφραστώ. Για μένα το γράψιμο είναι σχεδόν καταναγκασμός. Κάποιους μήνες αργότερα, το βιβλίο είχε τελειώσει. Έμεινα έκπληκτος. Τι δηλαδή, εγώ είχα γράψει βιβλίο; Αργότερα προσπάθησα να το εκδώσω, αλλά κανείς δεν ενδιαφερόταν. Έτσι έγραψα ένα άλλο βιβλίο. Κι άλλο ένα. Το τέταρτο βιβλίο που έγραψα τελικά εκδόθηκε και από τότε δεν με σταματάει τίποτε. Αγαπώ τη διαδικασία της δημιουργίας μιας ιστορίας, ενός κόσμου, μου αρέσει να περνώ χρόνο με τους ήρωές μου.

Ήσασταν πάντα συγγραφέας αστυνομικής λογοτεχνίας;
Όχι, καθόλου. Αν και πάντα υπήρχε κάποιο τέτοιο στοιχείο σε όλα τα βιβλία μου. Αλλά ο Κάλμαν μοιάζει περισσότερο από όλα τα άλλα με κανονικό αστυνομικό μυθιστόρημα. Τουλάχιστον, αυτό είχα κατά νου, αλλά κάποιοι μπορεί να πουν ότι απέτυχα! Κάποια στιγμή, καθώς έγραφα αυτό το βιβλίο, ο πρωταγωνιστής, ο Κάλμαν, πήρε τον έλεγχο και δεν μπορούσα να κάνω τίποτε γι’ αυτό. Και έτσι ο Κάλμαν δεν είναι απλώς ένα αστυνομικό μυθιστόρημα, αλλά και σπουδή πάνω σ’ έναν χαρακτήρα.

Πώς σας ήρθε η αρχική ιδέα για τον Κάλμαν;
Η αρχική μου σκέψη ήταν να γράψω ένα αληθινό μυθιστόρημα Nordic noir. Μια υπόθεση εξαφάνισης σ’ ένα απομακρυσμένο ψαροχώρι, μια γυναίκα αστυνομικός και ο μοναδικός μάρτυρας είναι ο τρελός του χωριού, ο Κάλμαν. Έπειτα δεν άργησα να συνειδητοποιήσω πως ο Κάλμαν δεν είναι καθόλου τρελός, αλλά ένας απίστευτα περίπλοκος χαρακτήρας που έχει ένα σωρό ιστορίες να διηγηθεί. Δεν έχω ιδέα από πού ήρθε, αλλά κατά κάποιον τρόπο μοιάζει λιγάκι με τον εννιάχρονο εαυτό μου. Ωστόσο ο Κάλμαν είναι ολόκληρος άντρας. Και έχει δει πολλά. Ίσως πάρα πολλά.

Είναι ωραίο να μεταφερόμαστε στην Ισλανδία διαβάζοντας τον Κάλμαν. Κατά τη γνώμη σας, τι επίδραση είχε στο γράψιμό σας το γεγονός ότι μετακομίσατε στην Ισλανδία;
Σχεδόν καθολική. Η Ισλανδία με έκανε συγγραφέα. Αυτό το ηφαιστειογενές νησί είναι πηγή μεγάλης έμπνευσης και δεν μπορώ να πω με σιγουριά για ποιο λόγο συμβαίνει αυτό. Ίσως να είναι οι αχανείς εκτάσεις ή η ενέργεια που αναβλύζει μέσα από τη γη. Ίσως να είναι η μοναξιά που μπορεί κάποιος να βιώσει σ’ αυτόν τον τόπο. Σίγουρα η κακοκαιρία και οι σκοτεινές χειμωνιάτικες νύχτες βοηθούν πολύ. Τα βιβλία έχουν την τιμητική τους στην Ισλανδία, η λογοτεχνία είναι ο μεγαλύτερος θησαυρός εδώ. Είναι κάτι εντυπωσιακό και εθιστικό.

Πώς θα περιγράφατε σ’ έναν αναγνώστη τον τρόπο που γράφετε;
Είναι πολύ διαισθητικός, αλλά η κινητήριος δύναμη είναι η πλοκή. Το γράψιμό μου είναι χιουμοριστικό σε κάποια σημεία, αλλά και τραγικό. Μου αρέσουν οι έντονοι χαρακτήρες, οι προσγειωμένοι και «δύσκολοι» τύποι. Μου αρέσει επίσης να γράφω διαλόγους.

Κάτι που πάντα μας αρέσει να μαθαίνουμε για τους συγγραφείς: πώς είναι συνήθως η μέρα σας;
Ξυπνάω τα παιδιά, φτιάχνω πρωινό και φροντίζω να φτάσουν εγκαίρως στο σχολείο και το νηπιαγωγείο. Μετά πηγαίνω στην εθνική βιβλιοθήκη, όπου γράφω μέχρι το μεσημέρι ή και αργότερα, αν είμαι πολύ συγκεντρωμένος. Το απόγευμα συνήθως το περνάω στο σπίτι, απαντώντας σε e-mails ή οργανώνοντας δημόσιες αναγνώσεις. Στην πραγματικότητα, είναι σαν δουλειά γραφείου, αλλά η ώρα περνάει πολύ γρήγορα, ιδίως αν πάρω κανέναν υπνάκο στον καναπέ, όπως μου αξίζει. Οπότε, πίνω έναν δεύτερο καφέ και τρέχω να φέρω το μικρό από το νηπιαγωγείο.

Ποια διαδικασία ακολουθείτε όταν γράφετε; Ποιο είναι το δυσκολότερο απ’ όλα, όταν γράφετε ένα αστυνομικό;
Όταν αρχίζω να γράφω ένα βιβλίο, έχω ήδη σχεδιάσει όλη την ιστορία, αλλά υπάρχει περιθώριο για απρόσμενες ανατροπές. Στην καλύτερη περίπτωση, οι ήρωες αποκτούν δική τους ζωή, ίσως ακόμα και να ξεφεύγουν από τον έλεγχό μου. Tότε τους εμπιστεύομαι και τους αφήνω να αντιδράσουν στις καταστάσεις, στις οποίες τους εμπλέκω και εκθέτω. Προφανώς γι’ αυτό τον λόγο ο Κάλμαν θα μπορούσε να συγκριθεί με την ταινία Φάργκο των αδελφών Κοέν. Στο βιβλίο αυτό το πιο δύσκολο απ’ όλα ήταν να κάνω την αστυνομία να μοιάζει πιστευτή. «Έκλεψα» λιγάκι, αποφασίζοντας να βάλω τον Κάλμαν να αφηγηθεί όλη την ιστορία αντί για μένα. Εκείνος δεν ήταν ανάγκη να καταλαβαίνει την ακριβή διαδικασία εξιχνίασης μιας υπόθεσης εξαφάνισης. Εκείνος απλώς παρίστατο στα γεγονότα.

Ο Κάλμαν είναι ένας ήρωας που δεν τον ξεχνάς εύκολα. Πώς αναπτύσσονται οι ήρωές σου; Βρίσκεις πως οι ήρωές σου αυτονομούνται καθώς γράφεις; Ή έχεις πάντα τον έλεγχο των λόγων και των πράξεών τους;
Προέτρεξα κάπως πριν λίγο, όταν έγραφα για τον Κάλμαν. Η ερώτηση έχει ήδη απαντηθεί. Αυτό δείχνει πώς δουλεύω: βουτάω μέσα στα πράγματα, χωρίς να έχω εκ των προτέρων εξετάσει αναλυτικά όλα τα επιμέρους. Όταν γράφω, μου αρέσει να συναρπάζομαι και ο ίδιος, θέλω να μάθω τι θα συμβεί στην επόμενη σελίδα. Καμιά φορά δεν έχω ιδέα. Υπάρχει μια σκηνή, όπου ο Κάλμαν πηγαίνει στο αγαπημένο του φαστφουντάδικο, σ’ ένα πρατήριο βενζίνης, αλλά, έτσι, για να τον πειράξω, έβαλα δυο τουρίστες να κάθονται στο αγαπημένο του τραπέζι. Δεν είχα ιδέα πως θα έχανε εντελώς την ψυχραιμία του! Οπότε, καθώς έγραφα αυτή τη σκηνή, γελούσα δυνατά. Μπορώ να γίνομαι λίγο σκληρός με τους χαρακτήρες μου, αλλά έτσι τους δείχνω την αγάπη μου. Τους αγαπώ πάρα πολύ.

Έχουμε ακούσει για διάφορες ασυνήθιστες συγγραφικές συνήθειες όλα αυτά τα χρόνια. Ποια θα λέγατε πως είναι η πιο ενδιαφέρουσα συγγραφική σας ιδιοτροπία;
Επικαλούμαι τα δαιμόνιά μου! Όχι, αστειεύομαι. Θα ήταν πολύ βαρετό να με βλέπει κανείς να γράφω. Αλλά μη σας νοιάζει, γελάστε με την άνεσή σας: Πέρσι το καλοκαίρι άρχισα ξαφνικά να δυσκολεύομαι να καθίσω. Ο πισινός μου πονούσε πολύ. Μάλλον είχα κουράσει πολύ τους μυς γύρω από τον κόκκυγά μου. Οπότε, έφτιαξα ένα ειδικό τραπεζάκι, για να γράφω όρθιος. Ξέρω πως ίσως ακουστεί αστείο, αλλά είμαι πολύ περήφανος γι’ αυτή μου την εφεύρεση. Μου έσωσε τη ζωή και ορίστε, τώρα κάθομαι μια χαρά.

Ποιοι συγγραφείς έχουν επηρεάσει περισσότερο τον τρόπο που γράφετε;
Κυρίως Ισλανδοί συγγραφείς, αφού, από τότε που ερωτεύτηκα την Ισλανδία, διαβάζω πολλή ισλανδική λογοτεχνία. Για να αναφέρω λίγους από αυτούς: Ο Ίναρ Κάρασον, ο Χαλντόρ Λαξνες, ο Γιον Κάλμαν Στέφανσον, η Στεϊνούν Σιγκουρδαντότιρ, ο Γκούναρ Γκούναρσον, ο Χάλγκριμουρ Χέλγκασον, ο Σιόν…, αλλά τώρα τελευταία συχνά η σκέψη μου πηγαίνει στον Φρίντριχ Ντίρενματ, που έγραψε την Υπόσχεση, ένα σπουδαίο αστυνομικό μυθιστόρημα που έγινε μια υπέροχη ταινία με τον Τζακ Νίκολσον. Ο Σον Πεν έκανε τη σκηνοθεσία. Αυτό θα πει τέλος με ανατροπή! Μεγάλη πηγή έμπνευσης.

Και ποια συμβουλή θα δίνατε στους επίδοξους συγγραφείς; Τι εύχεστε να γνωρίζατε στην αρχή της δικής σας συγγραφικής καριέρας;
Αντί να στέλνω τα χειρόγραφά μου στους εκδότες, θα έπρεπε να έχω προσπαθήσει να βρω πρώτα έναν λογοτεχνικό ατζέντη. Δεν είχα συνειδητοποιήσει πως οι εκδότες δεν διαβάζουν στ’ αλήθεια όλα τα χειρόγραφα που τους στέλνουν. Επίσης, για να κάνεις ένα αξιοπρεπές συμβόλαιο, είναι καλό να έχεις ατζέντη. Επιπλέον, κάθε μέρα που περνάει χωρίς να γράψεις κάτι, δεν είναι μια μέρα χαμένη. Για να γράψεις ένα καλό βιβλίο, χρειάζεσαι κάποια εμπειρία από τη ζωή. Οπότε θα έλεγα: συνεχίστε να γράφετε διαρκώς, αλλά επίσης, βγείτε εκεί έξω και ζήστε! Κάντε κάθε είδους δουλειά, μπλεχτείτε σε δύσκολες καταστάσεις, ανοίξτε τα μάτια σας και απορροφήστε τα όλα. Κάποια μέρα θα αναβλύσουν από μέσα σας και θα γεμίσουν τις άδειες σελίδες και θα γράψετε ένα αριστούργημα.

Και όταν δεν γράφετε, με τι ασχολείστε;
Έχω δύο παιδιά, 11 και 6 ετών. Έχουμε ένα εξοχικό και μου αρέσει να διαβάζω και να βλέπω ταινίες. Όλα αυτά με κρατούν απασχολημένο. Κάποτε ασχολούμουν με οργανωμένες ξεναγήσεις, αλλά ο κορονοϊός με ανάγκασε να τα σταματήσω όλα και, από τη στιγμή που σταμάτησα, άρχισα να απολαμβάνω όλο αυτό τον έξτρα χρόνο με την οικογένεια.

Ποιο είναι το καλύτερο βιβλίο που έχετε διαβάσει τώρα τελευταία;
Λοιπόν, να μια ιδέα για όλους τους Άγγλους εκδότες, ένα βιβλίο που πράγματι πρέπει να μεταφραστεί: Myrkrið milli stjarnanna, Το σκοτάδι ανάμεσα στ’ αστέρια, της Χίλντουρ Κνουτσντοτίρ. Ακόμη ανατριχιάζω όταν το σκέφτομαι. Η γυναίκα στο βιβλίο αυτό ξυπνάει κουρασμένη κάθε πρωί. Καμιά φορά με μελανιές. Δεν έχει ιδέα γιατί συμβαίνει αυτό. Παράλληλα, πολλές γάτες εξαφανίζονται στη γειτονιά κι έπειτα αρχίζουν να εξαφανίζονται και άνθρωποι. Είναι σαν το Fight Club να συναντάει το The Babadook, αλλά χωρίς τους αγώνες πυγμαχίας. Είναι από κείνα τα βιβλία που δεν μπορείς να τα αφήσεις από τα χέρια σου, μέχρι να τα τελειώσεις.

Και τέλος, τι επιφυλάσσει το άμεσο μέλλον στον Γιοάχιμ Μπ. Σμιτ; Ποιο θα είναι το επόμενο έργο σας;
Αυτή τη στιγμή κάνω περιοδεία στη γερμανόφωνη Ευρώπη με το νέο μου βιβλίο Tell. Πρόκειται για μια νέα ερμηνεία του θρύλου του Γουλιέλμου Τέλλου. Κάτι σαν μια ελβετική εκδοχή του The Revenant. Δεν είμαι σίγουρος τι θα γράψω στη συνέχεια. Ίσως να ετοιμάζεται ένα δεύτερο μέρος του Κάλμαν, ποιος ξέρει! Λοιπόν, ο Κάλμαν ξέρει, αυτό είναι σίγουρο.

Ευχαριστούμε που ήσασταν μαζί μας, Γιοάχιμ!
Ευχαριστούμε τη μεταφράστρια του βιβλίου Σοφία Αυγερινού για τη μετάφραση της παραπάνω συνέντευξης. Μπορείτε να διαβάσετε τη συνέντευξη στα αγγλικά ΕΔΩ.

Με ανθρωπιά και χιούμορ ο Ελβετός Joachim B. Schmidt αφηγείται το χρονικό μιας μυστηριώδους εξαφάνισης και μαζί μ’ αυτό την ιστορία ενός ολόκληρου τόπου, ενός τρόπου ζωής που χάνεται.
Το Κάλμαν είναι ένα μυθιστόρημα γραμμένο με απλότητα και δύναμη, χωρίς καμία επιτήδευση, κλείνει το μάτι στα βιβλία της αστυνομικής σκανδιναβικής λογοτεχνίας, που είναι γεμάτα δράση και αίμα, ακολουθώντας όμως την ακριβώς αντίθετη συνταγή: ο κεντρικός ήρωας δεν είναι ο πιο έξυπνος (έχει νοητική υστέρηση), δεν είναι ο πιο δυνατός (ντύνεται σερίφης, δεν είναι), έχει μεγάλες δυσκολίες επικοινωνίας (κι όμως γίνεται το επίκεντρο!), το μυαλό του είναι ικανό να συλλάβει μόνο το μαύρο και το άσπρο (όμως η ψυχή του αντιλαμβάνεται όλες τις αποχρώσεις).
Ένα ξεχωριστό, συγκινητικό βιβλίο με έναν εντελώς ιδιαίτερο ήρωα, που θα κατακτήσει τις καρδιές μας. Μια διασταύρωση του Φόρεστ Γκαμπ και των ταινιών των αδελφών Κοέν.

Ας γνωρίσουμε λίγο καλύτερα τον συγγραφέα του Κάλμαν μέσα από μια συνέντευξη που έδωσε στον ιστότοπο harrogateinternationalfestivals.com.

Προτιμάμε να ξεκινάμε τις συνεντεύξεις μας ζητώντας από τους συγγραφείς να συστηθούν. Μπορείτε να πείτε στους αναγνώστες μας κάποια πράγματα για εσάς;
Είμαι γιος αγρότη, γεννήθηκα στην Ελβετία, μένω στην Ισλανδία και, καθώς δούλευα εκεί σε μια φάρμα, συνειδητοποίησα πως υπήρχε μέσα μου ένα βιβλίο που έπρεπε να γραφτεί. Κι έπειτα άλλο ένα κι άλλο ένα… μέχρι που, τελικά, εμφανίστηκε ο Κάλμαν.
Από τότε που μετανάστευσα στην Ισλανδία έχουν περάσει 15 χρόνια. Τώρα είμαι παντρεμένος με δυο παιδιά, αλλά χάρη στον Κάλμαν έπαψα να δουλεύω σε φάρμες, σε εστιατόρια, σε ξενώνες για νέους και ως ξεναγός, η οποία ήταν και η τελευταία μου «κανονική» δουλειά. Ποτέ δεν θα ξεχάσω τις μέρες που κυνηγούσαμε το Βόρειο Σέλας με λεωφορεία γεμάτα Βρετανούς τουρίστες. Μα αυτό ήταν πριν από την πανδημία. Από τον Covid-19 και μετά έχω αφιερώσει όλη μου την προσοχή στην ανατροφή των παιδιών μου και παράλληλα στη συγγραφή.

Πότε αρχίσατε να γράφετε ιστορίες μυθοπλασίας; Τι σας έκανε να ξεκινήσετε τη μακρόχρονη, συχνά κοπιαστική διαδικασία της συγγραφής ενός βιβλίου;
Το 2003 πέρασα τον χειμώνα σε μια απομακρυσμένη φάρμα στην Ισλανδία. Αυτό έγινε προτού το YouTube και το Netflix μού κλέψουν όλο μου τον χρόνο. Κάθισα ένα βράδυ και άρχισα να γράφω ένα βιβλίο. Μου έλειπε πολύ η Ελβετία, βλέπετε, κι εκείνο το (αδημοσίευτο μέχρι τώρα) βιβλίο είναι γεμάτο νοσταλγία. Βρήκα έναν τρόπο να μιλήσω για τα βιώματά μου και είχα ανάγκη να εκφραστώ. Για μένα το γράψιμο είναι σχεδόν καταναγκασμός. Κάποιους μήνες αργότερα, το βιβλίο είχε τελειώσει. Έμεινα έκπληκτος. Τι δηλαδή, εγώ είχα γράψει βιβλίο; Αργότερα προσπάθησα να το εκδώσω, αλλά κανείς δεν ενδιαφερόταν. Έτσι έγραψα ένα άλλο βιβλίο. Κι άλλο ένα. Το τέταρτο βιβλίο που έγραψα τελικά εκδόθηκε και από τότε δεν με σταματάει τίποτε. Αγαπώ τη διαδικασία της δημιουργίας μιας ιστορίας, ενός κόσμου, μου αρέσει να περνώ χρόνο με τους ήρωές μου.

Ήσασταν πάντα συγγραφέας αστυνομικής λογοτεχνίας;
Όχι, καθόλου. Αν και πάντα υπήρχε κάποιο τέτοιο στοιχείο σε όλα τα βιβλία μου. Αλλά ο Κάλμαν μοιάζει περισσότερο από όλα τα άλλα με κανονικό αστυνομικό μυθιστόρημα. Τουλάχιστον, αυτό είχα κατά νου, αλλά κάποιοι μπορεί να πουν ότι απέτυχα! Κάποια στιγμή, καθώς έγραφα αυτό το βιβλίο, ο πρωταγωνιστής, ο Κάλμαν, πήρε τον έλεγχο και δεν μπορούσα να κάνω τίποτε γι’ αυτό. Και έτσι ο Κάλμαν δεν είναι απλώς ένα αστυνομικό μυθιστόρημα, αλλά και σπουδή πάνω σ’ έναν χαρακτήρα.

Πώς σας ήρθε η αρχική ιδέα για τον Κάλμαν;
Η αρχική μου σκέψη ήταν να γράψω ένα αληθινό μυθιστόρημα Nordic noir. Μια υπόθεση εξαφάνισης σ’ ένα απομακρυσμένο ψαροχώρι, μια γυναίκα αστυνομικός και ο μοναδικός μάρτυρας είναι ο τρελός του χωριού, ο Κάλμαν. Έπειτα δεν άργησα να συνειδητοποιήσω πως ο Κάλμαν δεν είναι καθόλου τρελός, αλλά ένας απίστευτα περίπλοκος χαρακτήρας που έχει ένα σωρό ιστορίες να διηγηθεί. Δεν έχω ιδέα από πού ήρθε, αλλά κατά κάποιον τρόπο μοιάζει λιγάκι με τον εννιάχρονο εαυτό μου. Ωστόσο ο Κάλμαν είναι ολόκληρος άντρας. Και έχει δει πολλά. Ίσως πάρα πολλά.

Είναι ωραίο να μεταφερόμαστε στην Ισλανδία διαβάζοντας τον Κάλμαν. Κατά τη γνώμη σας, τι επίδραση είχε στο γράψιμό σας το γεγονός ότι μετακομίσατε στην Ισλανδία;
Σχεδόν καθολική. Η Ισλανδία με έκανε συγγραφέα. Αυτό το ηφαιστειογενές νησί είναι πηγή μεγάλης έμπνευσης και δεν μπορώ να πω με σιγουριά για ποιο λόγο συμβαίνει αυτό. Ίσως να είναι οι αχανείς εκτάσεις ή η ενέργεια που αναβλύζει μέσα από τη γη. Ίσως να είναι η μοναξιά που μπορεί κάποιος να βιώσει σ’ αυτόν τον τόπο. Σίγουρα η κακοκαιρία και οι σκοτεινές χειμωνιάτικες νύχτες βοηθούν πολύ. Τα βιβλία έχουν την τιμητική τους στην Ισλανδία, η λογοτεχνία είναι ο μεγαλύτερος θησαυρός εδώ. Είναι κάτι εντυπωσιακό και εθιστικό.

Πώς θα περιγράφατε σ’ έναν αναγνώστη τον τρόπο που γράφετε;
Είναι πολύ διαισθητικός, αλλά η κινητήριος δύναμη είναι η πλοκή. Το γράψιμό μου είναι χιουμοριστικό σε κάποια σημεία, αλλά και τραγικό. Μου αρέσουν οι έντονοι χαρακτήρες, οι προσγειωμένοι και «δύσκολοι» τύποι. Μου αρέσει επίσης να γράφω διαλόγους.

Κάτι που πάντα μας αρέσει να μαθαίνουμε για τους συγγραφείς: πώς είναι συνήθως η μέρα σας;
Ξυπνάω τα παιδιά, φτιάχνω πρωινό και φροντίζω να φτάσουν εγκαίρως στο σχολείο και το νηπιαγωγείο. Μετά πηγαίνω στην εθνική βιβλιοθήκη, όπου γράφω μέχρι το μεσημέρι ή και αργότερα, αν είμαι πολύ συγκεντρωμένος. Το απόγευμα συνήθως το περνάω στο σπίτι, απαντώντας σε e-mails ή οργανώνοντας δημόσιες αναγνώσεις. Στην πραγματικότητα, είναι σαν δουλειά γραφείου, αλλά η ώρα περνάει πολύ γρήγορα, ιδίως αν πάρω κανέναν υπνάκο στον καναπέ, όπως μου αξίζει. Οπότε, πίνω έναν δεύτερο καφέ και τρέχω να φέρω το μικρό από το νηπιαγωγείο.

Ποια διαδικασία ακολουθείτε όταν γράφετε; Ποιο είναι το δυσκολότερο απ’ όλα, όταν γράφετε ένα αστυνομικό;
Όταν αρχίζω να γράφω ένα βιβλίο, έχω ήδη σχεδιάσει όλη την ιστορία, αλλά υπάρχει περιθώριο για απρόσμενες ανατροπές. Στην καλύτερη περίπτωση, οι ήρωες αποκτούν δική τους ζωή, ίσως ακόμα και να ξεφεύγουν από τον έλεγχό μου. Tότε τους εμπιστεύομαι και τους αφήνω να αντιδράσουν στις καταστάσεις, στις οποίες τους εμπλέκω και εκθέτω. Προφανώς γι’ αυτό τον λόγο ο Κάλμαν θα μπορούσε να συγκριθεί με την ταινία Φάργκο των αδελφών Κοέν. Στο βιβλίο αυτό το πιο δύσκολο απ’ όλα ήταν να κάνω την αστυνομία να μοιάζει πιστευτή. «Έκλεψα» λιγάκι, αποφασίζοντας να βάλω τον Κάλμαν να αφηγηθεί όλη την ιστορία αντί για μένα. Εκείνος δεν ήταν ανάγκη να καταλαβαίνει την ακριβή διαδικασία εξιχνίασης μιας υπόθεσης εξαφάνισης. Εκείνος απλώς παρίστατο στα γεγονότα.

Ο Κάλμαν είναι ένας ήρωας που δεν τον ξεχνάς εύκολα. Πώς αναπτύσσονται οι ήρωές σου; Βρίσκεις πως οι ήρωές σου αυτονομούνται καθώς γράφεις; Ή έχεις πάντα τον έλεγχο των λόγων και των πράξεών τους;
Προέτρεξα κάπως πριν λίγο, όταν έγραφα για τον Κάλμαν. Η ερώτηση έχει ήδη απαντηθεί. Αυτό δείχνει πώς δουλεύω: βουτάω μέσα στα πράγματα, χωρίς να έχω εκ των προτέρων εξετάσει αναλυτικά όλα τα επιμέρους. Όταν γράφω, μου αρέσει να συναρπάζομαι και ο ίδιος, θέλω να μάθω τι θα συμβεί στην επόμενη σελίδα. Καμιά φορά δεν έχω ιδέα. Υπάρχει μια σκηνή, όπου ο Κάλμαν πηγαίνει στο αγαπημένο του φαστφουντάδικο, σ’ ένα πρατήριο βενζίνης, αλλά, έτσι, για να τον πειράξω, έβαλα δυο τουρίστες να κάθονται στο αγαπημένο του τραπέζι. Δεν είχα ιδέα πως θα έχανε εντελώς την ψυχραιμία του! Οπότε, καθώς έγραφα αυτή τη σκηνή, γελούσα δυνατά. Μπορώ να γίνομαι λίγο σκληρός με τους χαρακτήρες μου, αλλά έτσι τους δείχνω την αγάπη μου. Τους αγαπώ πάρα πολύ.

Έχουμε ακούσει για διάφορες ασυνήθιστες συγγραφικές συνήθειες όλα αυτά τα χρόνια. Ποια θα λέγατε πως είναι η πιο ενδιαφέρουσα συγγραφική σας ιδιοτροπία;
Επικαλούμαι τα δαιμόνιά μου! Όχι, αστειεύομαι. Θα ήταν πολύ βαρετό να με βλέπει κανείς να γράφω. Αλλά μη σας νοιάζει, γελάστε με την άνεσή σας: Πέρσι το καλοκαίρι άρχισα ξαφνικά να δυσκολεύομαι να καθίσω. Ο πισινός μου πονούσε πολύ. Μάλλον είχα κουράσει πολύ τους μυς γύρω από τον κόκκυγά μου. Οπότε, έφτιαξα ένα ειδικό τραπεζάκι, για να γράφω όρθιος. Ξέρω πως ίσως ακουστεί αστείο, αλλά είμαι πολύ περήφανος γι’ αυτή μου την εφεύρεση. Μου έσωσε τη ζωή και ορίστε, τώρα κάθομαι μια χαρά.

Ποιοι συγγραφείς έχουν επηρεάσει περισσότερο τον τρόπο που γράφετε;
Κυρίως Ισλανδοί συγγραφείς, αφού, από τότε που ερωτεύτηκα την Ισλανδία, διαβάζω πολλή ισλανδική λογοτεχνία. Για να αναφέρω λίγους από αυτούς: Ο Ίναρ Κάρασον, ο Χαλντόρ Λαξνες, ο Γιον Κάλμαν Στέφανσον, η Στεϊνούν Σιγκουρδαντότιρ, ο Γκούναρ Γκούναρσον, ο Χάλγκριμουρ Χέλγκασον, ο Σιόν…, αλλά τώρα τελευταία συχνά η σκέψη μου πηγαίνει στον Φρίντριχ Ντίρενματ, που έγραψε την Υπόσχεση, ένα σπουδαίο αστυνομικό μυθιστόρημα που έγινε μια υπέροχη ταινία με τον Τζακ Νίκολσον. Ο Σον Πεν έκανε τη σκηνοθεσία. Αυτό θα πει τέλος με ανατροπή! Μεγάλη πηγή έμπνευσης.

Και ποια συμβουλή θα δίνατε στους επίδοξους συγγραφείς; Τι εύχεστε να γνωρίζατε στην αρχή της δικής σας συγγραφικής καριέρας;
Αντί να στέλνω τα χειρόγραφά μου στους εκδότες, θα έπρεπε να έχω προσπαθήσει να βρω πρώτα έναν λογοτεχνικό ατζέντη. Δεν είχα συνειδητοποιήσει πως οι εκδότες δεν διαβάζουν στ’ αλήθεια όλα τα χειρόγραφα που τους στέλνουν. Επίσης, για να κάνεις ένα αξιοπρεπές συμβόλαιο, είναι καλό να έχεις ατζέντη. Επιπλέον, κάθε μέρα που περνάει χωρίς να γράψεις κάτι, δεν είναι μια μέρα χαμένη. Για να γράψεις ένα καλό βιβλίο, χρειάζεσαι κάποια εμπειρία από τη ζωή. Οπότε θα έλεγα: συνεχίστε να γράφετε διαρκώς, αλλά επίσης, βγείτε εκεί έξω και ζήστε! Κάντε κάθε είδους δουλειά, μπλεχτείτε σε δύσκολες καταστάσεις, ανοίξτε τα μάτια σας και απορροφήστε τα όλα. Κάποια μέρα θα αναβλύσουν από μέσα σας και θα γεμίσουν τις άδειες σελίδες και θα γράψετε ένα αριστούργημα.

Και όταν δεν γράφετε, με τι ασχολείστε;
Έχω δύο παιδιά, 11 και 6 ετών. Έχουμε ένα εξοχικό και μου αρέσει να διαβάζω και να βλέπω ταινίες. Όλα αυτά με κρατούν απασχολημένο. Κάποτε ασχολούμουν με οργανωμένες ξεναγήσεις, αλλά ο κορονοϊός με ανάγκασε να τα σταματήσω όλα και, από τη στιγμή που σταμάτησα, άρχισα να απολαμβάνω όλο αυτό τον έξτρα χρόνο με την οικογένεια.

Ποιο είναι το καλύτερο βιβλίο που έχετε διαβάσει τώρα τελευταία;
Λοιπόν, να μια ιδέα για όλους τους Άγγλους εκδότες, ένα βιβλίο που πράγματι πρέπει να μεταφραστεί: Myrkrið milli stjarnanna, Το σκοτάδι ανάμεσα στ’ αστέρια, της Χίλντουρ Κνουτσντοτίρ. Ακόμη ανατριχιάζω όταν το σκέφτομαι. Η γυναίκα στο βιβλίο αυτό ξυπνάει κουρασμένη κάθε πρωί. Καμιά φορά με μελανιές. Δεν έχει ιδέα γιατί συμβαίνει αυτό. Παράλληλα, πολλές γάτες εξαφανίζονται στη γειτονιά κι έπειτα αρχίζουν να εξαφανίζονται και άνθρωποι. Είναι σαν το Fight Club να συναντάει το The Babadook, αλλά χωρίς τους αγώνες πυγμαχίας. Είναι από κείνα τα βιβλία που δεν μπορείς να τα αφήσεις από τα χέρια σου, μέχρι να τα τελειώσεις.

Και τέλος, τι επιφυλάσσει το άμεσο μέλλον στον Γιοάχιμ Μπ. Σμιτ; Ποιο θα είναι το επόμενο έργο σας;
Αυτή τη στιγμή κάνω περιοδεία στη γερμανόφωνη Ευρώπη με το νέο μου βιβλίο Tell. Πρόκειται για μια νέα ερμηνεία του θρύλου του Γουλιέλμου Τέλλου. Κάτι σαν μια ελβετική εκδοχή του The Revenant. Δεν είμαι σίγουρος τι θα γράψω στη συνέχεια. Ίσως να ετοιμάζεται ένα δεύτερο μέρος του Κάλμαν, ποιος ξέρει! Λοιπόν, ο Κάλμαν ξέρει, αυτό είναι σίγουρο.

Ευχαριστούμε που ήσασταν μαζί μας, Γιοάχιμ!
Ευχαριστούμε τη μεταφράστρια του βιβλίου Σοφία Αυγερινού για τη μετάφραση της παραπάνω συνέντευξης. Μπορείτε να διαβάσετε τη συνέντευξη στα αγγλικά ΕΔΩ.