Παίκτης με αιτία
Παίκτης με αιτία
Το αριστουργηματικό πορτρέτο του Ντοστογιέφσκι από έναν Ρώσο ομότεχνό του
[…] Το “Καλοκαίρι στο Μπάντεν-Μπάντεν” […] γράφτηκε στο διάστημα της πενίας και της απομόνωσης (1977-1980) και κατά τη διάρκεια της γραφής του [o Τσίπκιν] ερευνούσε αρχεία και φωτογράφιζε μέρη όπου σύχναζαν ο Ντοστογιέφσκι και οι ήρωές του. [...]
[...] η εξιστόρηση του αφηγητή είναι εν πολλοίς αυτοβιογραφική, ενώ τα στοιχεία που αφορούν τον Ντοστογιέφσκι, που στο μυθιστόρημα αναφέρεται ως Φέντια, έχουν ελεγχθεί σχολαστικά από το συγγραφέα. Η συνύπαρξη των δύο κόσμων δεν δημιουργεί δυσκολία στον αναγνώστη, καθώς ο συγγραφέας μοιάζει να κινείται με ιδιαίτερη δεξιοτεχνία ανάμεσα στις δύο πραγματικότητες, κάνοντας άλματα στο χρόνο, μεταφέροντάς μας από το ρωσικό τοπίο τού σήμερα στον ιστορικό χρόνο, περνώντας από τη δική του σκέψη στην ντοστογιεφσκική, στη σύζυγό του, ακόμα και στους ήρωές του, δίνοντάς μας κάθε δυνατή διάσταση του κόσμου τους. [...]
[...] Ο Τσίπκιν, στην απόπειρά του να αποκρυπτογραφήσει την ντοστογιεφσκική ψυχή, περιδιαβαίνει ολόκληρη τη ρωσική λογοτεχνία. Στις σελίδες του υπάρχουν αναφορές στον Σολτζενίτσιν, στον Πάστερνακ, στον Πούσκιν, στην Τσβετάγιεβα και σε άλλους μεγάλους Ρώσους, σύγχρονους και μεταγενέστερους του ήρωά του, ενώ ο Τουργκένιεφ γίνεται ένα από τα πρόσωπα του βιβλίου.
Το “Καλοκαίρι στο Μπάντεν-Μπάντεν κατορθώνει, όχι μόνο να αφομοιώσει τη ρώσικη λογοτεχνία, αλλά και να την αναθεωρήσει, ενώ επιστρατεύοντας τα πραγματολογικά στοιχεία αλλά και τη φαντασία, αναπλάθει το θέμα του μυθιστορηματικά, χωρίς να το προδίδει. Το ύφος του παραμένει υπαινικτικό και αποστασιοποιημένο και συμπάσχοντας με τις αδυναμίες του, κατορθώνει να συλλάβει τον τρόπο αντίληψης του μεγάλου Ρώσου συγγραφέα, “ταξιδεύοντας μέσα στην ψυχή και στα σώματα”, μεταμορφώνοντάς τον σε μυθιστορηματικό ήρωα. Η πρόζα του αποτελεί το τέλειο όχημα για να αποδοθούν τα πλέον ακραία συναισθήματα και η συγκινησιακή ένταση που δοκιμάζουν τα πρόσωπα, δίνοντάς μας, με φράσεις ελεύθερης συνειδησιακής ροής, την ευκινησία της σκέψης μιας προσωπικότητας καθηλωμένης από τα πάθη της.
Το αριστουργηματικό πορτρέτο του Ντοστογιέφσκι από έναν Ρώσο ομότεχνό του
[…] Το “Καλοκαίρι στο Μπάντεν-Μπάντεν” […] γράφτηκε στο διάστημα της πενίας και της απομόνωσης (1977-1980) και κατά τη διάρκεια της γραφής του [o Τσίπκιν] ερευνούσε αρχεία και φωτογράφιζε μέρη όπου σύχναζαν ο Ντοστογιέφσκι και οι ήρωές του. [...]
[...] η εξιστόρηση του αφηγητή είναι εν πολλοίς αυτοβιογραφική, ενώ τα στοιχεία που αφορούν τον Ντοστογιέφσκι, που στο μυθιστόρημα αναφέρεται ως Φέντια, έχουν ελεγχθεί σχολαστικά από το συγγραφέα. Η συνύπαρξη των δύο κόσμων δεν δημιουργεί δυσκολία στον αναγνώστη, καθώς ο συγγραφέας μοιάζει να κινείται με ιδιαίτερη δεξιοτεχνία ανάμεσα στις δύο πραγματικότητες, κάνοντας άλματα στο χρόνο, μεταφέροντάς μας από το ρωσικό τοπίο τού σήμερα στον ιστορικό χρόνο, περνώντας από τη δική του σκέψη στην ντοστογιεφσκική, στη σύζυγό του, ακόμα και στους ήρωές του, δίνοντάς μας κάθε δυνατή διάσταση του κόσμου τους. [...]
[...] Ο Τσίπκιν, στην απόπειρά του να αποκρυπτογραφήσει την ντοστογιεφσκική ψυχή, περιδιαβαίνει ολόκληρη τη ρωσική λογοτεχνία. Στις σελίδες του υπάρχουν αναφορές στον Σολτζενίτσιν, στον Πάστερνακ, στον Πούσκιν, στην Τσβετάγιεβα και σε άλλους μεγάλους Ρώσους, σύγχρονους και μεταγενέστερους του ήρωά του, ενώ ο Τουργκένιεφ γίνεται ένα από τα πρόσωπα του βιβλίου.
Το “Καλοκαίρι στο Μπάντεν-Μπάντεν κατορθώνει, όχι μόνο να αφομοιώσει τη ρώσικη λογοτεχνία, αλλά και να την αναθεωρήσει, ενώ επιστρατεύοντας τα πραγματολογικά στοιχεία αλλά και τη φαντασία, αναπλάθει το θέμα του μυθιστορηματικά, χωρίς να το προδίδει. Το ύφος του παραμένει υπαινικτικό και αποστασιοποιημένο και συμπάσχοντας με τις αδυναμίες του, κατορθώνει να συλλάβει τον τρόπο αντίληψης του μεγάλου Ρώσου συγγραφέα, “ταξιδεύοντας μέσα στην ψυχή και στα σώματα”, μεταμορφώνοντάς τον σε μυθιστορηματικό ήρωα. Η πρόζα του αποτελεί το τέλειο όχημα για να αποδοθούν τα πλέον ακραία συναισθήματα και η συγκινησιακή ένταση που δοκιμάζουν τα πρόσωπα, δίνοντάς μας, με φράσεις ελεύθερης συνειδησιακής ροής, την ευκινησία της σκέψης μιας προσωπικότητας καθηλωμένης από τα πάθη της.
Αργυρώ Μαντόγλου, Βιβλιοθήκη, 11 Ιουλίου 2003
Γιάννης Αντωνιάδης, www.culturenow.gr, 29/6/2016




















