Βιβλία για να έρθουν τα παιδιά σε επαφή με τον κόσμο των μουσείων
Ο Πέδρο, ο μικρός πρωταγωνιστής του εξαιρετικού βιβλίου Μα πού πήγαν όλοι; της Σοφίας Δάρτζαλη (εικόνες: Βασίλης Κουτσογιάννης), έργο Ισπανού ζωγράφου, που ζει σε έναν πίνακα μαζί με τη χήνα του, είναι το μοναδικό παιδί σε μια αίθουσα γεμάτη αριστοκράτες του προ-προ-περασμένου αιώνα. Όταν όμως κανείς δεν τον επισκέπτεται πια, αποφασίζει να ξεπηδήσει από τον πίνακά του και να ανακαλύψει τι έχει συμβεί. Στις αίθουσες του μουσείου τον περιμένουν εκπλήξεις που θα αλλάξουν τον τρόπο που βλέπει τον κόσμο.
Η τέχνη έχει αυτή τη μοναδική ιδιότητα: να μας μεταφέρει πέρα από το τώρα και το σήμερα, σε κόσμους οικείους και ταυτόχρονα αλλιώτικους, φτιαγμένους από τα ίδια υλικά αλλά με άλλες διαστάσεις. Στο ταξίδι του ο Πέδρο γνωρίζει τον κυβισμό, τον ιμπρεσιονισμό, τον σουρεαλισμό· ρωτάει ξανά και ξανά, κι όμως κάθε έργο τού δίνει μια διαφορετική απάντηση. Μέχρι που γνωρίζει τον Σεβάχ, έναν καινούριο φίλο που θα τον πάρει στη βάρκα του για να του αφηγηθεί ιστορίες γεμάτες φως και φαντασία, οδηγώντας τον στη χώρα της φιλίας, της αλήθειας και της τέχνης.
Γιατί η τέχνη δεν χαρίζει απλώς ζωή, μα είναι και η ίδια ολοζώντανη. Ζητάει περιέργεια, φαντασία και συμμετοχή: όλα εκείνα που κάνουν τον κόσμο πιο συναρπαστικό στα μάτια ενός παιδιού. Είναι κομμάτι της ταυτότητάς μας, της οικογένειάς μας, της ιστορίας μας και αξίζει να τη γνωρίζουμε, να τη φροντίζουμε, να τη μοιραζόμαστε.
Λίγες ηρωίδες της παιδικής μας λογοτεχνίας το έχουν αποτυπώσει αυτό τόσο συγκινητικά όσο η Αγγελίνα, η μικρή πρωταγωνίστρια της Αγγελικής Δαρλάση στο μυθιστόρημα Όταν έφυγαν τ’ αγάλματα. Το 2015 συμπληρώθηκαν 10 χρόνια από την πρώτη έκδοση του βιβλίου, και με αυτή την αφορμή διασκευάστηκε σε graphic novel από την ίδια τη συγγραφέα, με τις εικόνες της ταλαντούχας Δήμητρας Νικολαΐδη.
Η ιστορία ακολουθεί την Αγγελίνα, που έχει ουσιαστικά μεγαλώσει μέσα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. Έχει ακούσει τα αγάλματα να τραγουδούν και βρίσκει στην παρουσία τους ομορφιά και παρηγοριά. Άλλωστε, το ότι έχει ένα ολόκληρο κι ένα μισό, «καταραμένο» όπως λέει η ίδια, χέρι την κάνει να τους μοιάζει ακόμα περισσότερο.
Η ιστορία αυτή είναι βασισμένη στο πραγματικό γεγονός της διάσωσης των αγαλμάτων, μια συντονισμένη πράξη αντίστασης από την πλευρά απλών ανθρώπων κι εργαζομένων. Όταν οι γερμανικές δυνάμεις του Χίτλερ ανέβαιναν τα σκαλιά του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου στην Αθήνα τον Απρίλιο του 1941, βρήκαν μόνο λίγους αρχαιολόγους και φύλακες να τους κοιτούν με απορία. Η ψύχραιμη απάντηση ήταν αφοπλιστική: «Τα αρχαία είναι εκεί όπου όλοι γνωρίζουν – κάτω από τη γη». Και πράγματι, εκεί είχαν επιστρέψει.
Μέσα στη δίνη του πολέμου, η διάσωση ενός μαρμάρινου εκθέματος μοιάζει με προτεραιότητα; Η Αγγελική Δαρλάση απαντά: «Γιατί η ταυτότητα, οι δεσμοί με τον τόπο και η ιστορία είναι ζωτικής σημασίας για τον άνθρωπο, όπως και η δυνατότητα να βλέπει τα όνειρά του να διαθλώνται μέσα από το παρελθόν».
Πάμε, λοιπόν, να παίξουμε κι εμείς με την τέχνη και να εξερευνήσουμε τη μαγεία που κρύβει ένα μουσείο;
Στο νέο της βιβλίο, με τίτλο Μια βόλτα στο μουσείο, η Ισπανίδα εικαστικός Λουίσα Βέρα καλεί τα παιδιά να γνωρίσουν τα βασικά ρεύματα και τους εκπροσώπους της μοντέρνας τέχνης σε μια παιχνιδιάρικη ξενάγηση στις αίθουσες και στους διαδρόμους ενός μουσείου. Αλήθεια, τι είναι ένα μουσείο;
Στο βιβλίο αυτό, που περιλαμβάνει πολλές εντυπωσιακές αναδιπλούμενες σελίδες, οι πίνακες ζωντανεύουν προσκαλώντας τα παιδιά να εξερευνήσουν τον κόσμο του μουσείου: να βγουν από λαβυρίνθους, να παρατηρήσουν μοτίβα και να ανακαλύψουν λεπτομέρειες.
Μέσα από το παιχνίδι, μαθαίνουν σημαντικές πληροφορίες για τα καλλιτεχνικά ρεύματα, όπως ο ιμπρεσιονισμός, ο μεταϊμπρεσιονισμός, ο εξπρεσιονισμός, ο κυβισμός, ο σουρεαλισμός, η αφηρημένη τέχνη και η ποπ αρτ, καθώς και να αντιλαμβάνονται τους συμβολισμούς των έργων τέχνης.
Με όχημα τα πολύτιμα αυτά βιβλία, τα παιδιά κάνουν μια ξενάγηση στον θαυμαστό κόσμο της τέχνης και γνωρίζουν σημαντικούς εκπροσώπους της.
Ο Πέδρο, ο μικρός πρωταγωνιστής του εξαιρετικού βιβλίου Μα πού πήγαν όλοι; της Σοφίας Δάρτζαλη (εικόνες: Βασίλης Κουτσογιάννης), έργο Ισπανού ζωγράφου, που ζει σε έναν πίνακα μαζί με τη χήνα του, είναι το μοναδικό παιδί σε μια αίθουσα γεμάτη αριστοκράτες του προ-προ-περασμένου αιώνα. Όταν όμως κανείς δεν τον επισκέπτεται πια, αποφασίζει να ξεπηδήσει από τον πίνακά του και να ανακαλύψει τι έχει συμβεί. Στις αίθουσες του μουσείου τον περιμένουν εκπλήξεις που θα αλλάξουν τον τρόπο που βλέπει τον κόσμο.
Η τέχνη έχει αυτή τη μοναδική ιδιότητα: να μας μεταφέρει πέρα από το τώρα και το σήμερα, σε κόσμους οικείους και ταυτόχρονα αλλιώτικους, φτιαγμένους από τα ίδια υλικά αλλά με άλλες διαστάσεις. Στο ταξίδι του ο Πέδρο γνωρίζει τον κυβισμό, τον ιμπρεσιονισμό, τον σουρεαλισμό· ρωτάει ξανά και ξανά, κι όμως κάθε έργο τού δίνει μια διαφορετική απάντηση. Μέχρι που γνωρίζει τον Σεβάχ, έναν καινούριο φίλο που θα τον πάρει στη βάρκα του για να του αφηγηθεί ιστορίες γεμάτες φως και φαντασία, οδηγώντας τον στη χώρα της φιλίας, της αλήθειας και της τέχνης.
Γιατί η τέχνη δεν χαρίζει απλώς ζωή, μα είναι και η ίδια ολοζώντανη. Ζητάει περιέργεια, φαντασία και συμμετοχή: όλα εκείνα που κάνουν τον κόσμο πιο συναρπαστικό στα μάτια ενός παιδιού. Είναι κομμάτι της ταυτότητάς μας, της οικογένειάς μας, της ιστορίας μας και αξίζει να τη γνωρίζουμε, να τη φροντίζουμε, να τη μοιραζόμαστε.
Λίγες ηρωίδες της παιδικής μας λογοτεχνίας το έχουν αποτυπώσει αυτό τόσο συγκινητικά όσο η Αγγελίνα, η μικρή πρωταγωνίστρια της Αγγελικής Δαρλάση στο μυθιστόρημα Όταν έφυγαν τ’ αγάλματα. Το 2015 συμπληρώθηκαν 10 χρόνια από την πρώτη έκδοση του βιβλίου, και με αυτή την αφορμή διασκευάστηκε σε graphic novel από την ίδια τη συγγραφέα, με τις εικόνες της ταλαντούχας Δήμητρας Νικολαΐδη.
Η ιστορία ακολουθεί την Αγγελίνα, που έχει ουσιαστικά μεγαλώσει μέσα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. Έχει ακούσει τα αγάλματα να τραγουδούν και βρίσκει στην παρουσία τους ομορφιά και παρηγοριά. Άλλωστε, το ότι έχει ένα ολόκληρο κι ένα μισό, «καταραμένο» όπως λέει η ίδια, χέρι την κάνει να τους μοιάζει ακόμα περισσότερο.
Η ιστορία αυτή είναι βασισμένη στο πραγματικό γεγονός της διάσωσης των αγαλμάτων, μια συντονισμένη πράξη αντίστασης από την πλευρά απλών ανθρώπων κι εργαζομένων. Όταν οι γερμανικές δυνάμεις του Χίτλερ ανέβαιναν τα σκαλιά του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου στην Αθήνα τον Απρίλιο του 1941, βρήκαν μόνο λίγους αρχαιολόγους και φύλακες να τους κοιτούν με απορία. Η ψύχραιμη απάντηση ήταν αφοπλιστική: «Τα αρχαία είναι εκεί όπου όλοι γνωρίζουν – κάτω από τη γη». Και πράγματι, εκεί είχαν επιστρέψει.
Μέσα στη δίνη του πολέμου, η διάσωση ενός μαρμάρινου εκθέματος μοιάζει με προτεραιότητα; Η Αγγελική Δαρλάση απαντά: «Γιατί η ταυτότητα, οι δεσμοί με τον τόπο και η ιστορία είναι ζωτικής σημασίας για τον άνθρωπο, όπως και η δυνατότητα να βλέπει τα όνειρά του να διαθλώνται μέσα από το παρελθόν».
Πάμε, λοιπόν, να παίξουμε κι εμείς με την τέχνη και να εξερευνήσουμε τη μαγεία που κρύβει ένα μουσείο;
Στο νέο της βιβλίο, με τίτλο Μια βόλτα στο μουσείο, η Ισπανίδα εικαστικός Λουίσα Βέρα καλεί τα παιδιά να γνωρίσουν τα βασικά ρεύματα και τους εκπροσώπους της μοντέρνας τέχνης σε μια παιχνιδιάρικη ξενάγηση στις αίθουσες και στους διαδρόμους ενός μουσείου. Αλήθεια, τι είναι ένα μουσείο;
Στο βιβλίο αυτό, που περιλαμβάνει πολλές εντυπωσιακές αναδιπλούμενες σελίδες, οι πίνακες ζωντανεύουν προσκαλώντας τα παιδιά να εξερευνήσουν τον κόσμο του μουσείου: να βγουν από λαβυρίνθους, να παρατηρήσουν μοτίβα και να ανακαλύψουν λεπτομέρειες.
Μέσα από το παιχνίδι, μαθαίνουν σημαντικές πληροφορίες για τα καλλιτεχνικά ρεύματα, όπως ο ιμπρεσιονισμός, ο μεταϊμπρεσιονισμός, ο εξπρεσιονισμός, ο κυβισμός, ο σουρεαλισμός, η αφηρημένη τέχνη και η ποπ αρτ, καθώς και να αντιλαμβάνονται τους συμβολισμούς των έργων τέχνης.
Με όχημα τα πολύτιμα αυτά βιβλία, τα παιδιά κάνουν μια ξενάγηση στον θαυμαστό κόσμο της τέχνης και γνωρίζουν σημαντικούς εκπροσώπους της.
